Bilgisayar

Merhabalar,

Bugün yeni gelen bilgisayar masamın şerefine bir yazı yazmak istiyordum ama öyle boşu boşuna yazı yazamayacağım için arada sizlere regular expression’dan bahsetmek istiyorum :)

Öncelikle sizlerin de yazılım hayatınıza başlayalı 5~10 yılı geçtiyse artık etraf koddan geçilmez hale gelir. Her yerde başka kodlar, hepsinize siz yazmışsınızdır ama.. “kardeşim ne yazmışım yaa, bu kadar da olmaz ki”.. dersiniz. Daha sonrasında kendinizi birşeyler araken ve en önemlisi bulumazken bulacaksınız.. “ahh nereye koymuştum bunu salak şeyi..” dersiniz.. tekrar dersiniz.. ama bunu söylemenin bir etkisi yoktur, gene bulamazsınız.. gene bulamazsınız.

Ya da size bir iş verirler. RegEx (Regular Expression) kullanmanız gerekir.. Gerekir gerekir gerekmez demeyin. Örnek vermek gerekir ise, geçen gün Zodazone Türkiye’de belirli bir tabloda yer alan açıklama bilgilerini değiştirilmesi istendi üstlerden biryerlerden (ne biliyim muhasebeden falan işte..).

Bize bir ofis dökümanı içerisinde tekil kod bilgisini ve yanında yeni açıklamasını gönderdiler.. Onlar oturmuş kasmış… hatta uğraşmış basahlara kadar 150 civarındaki açıklayı kafa patlatmışlar, düşünmüşler, taşınmışlar.. ve değiştirmişler.. Tabii ne zennetiniz sadece bunun için maaş alan adamlar bile mevcut.

Ehh tabii bu Tankut kardeşiniz oturup, 150 tane açıklama alanını tek tek yapacak hali yok. Deli miyim ben :) söz meclisten dışarı efenim :) Neyse şimdi bu dökümanı gönderdiler ya içerisinde sadece açıklama bilgisi bulunmuyor ki, kim bilir hangi düzenle yazdılar bu dökümanı diye bir düşünün bakalım.. Regular Expression olmadan adım atamazsın adım….

Neyse öncelikle güzel güzel açıklayalım bu RegEx nedir, ne değildir ?
RegEx, karakter yığınları içerisinde özel belirtilen karakter veya karakter kümelerini bulmak, diğerlerinden ayırmak için kullanılan oldukça gelişmiş bir kütüphanedir. Kullanımı biraz zordur, hemen kısa sürede alışmanız zor olabilir.

Öncelikle RegEx tanımlarını ve anahtar kelimelerini tanıyalım; (Kitap yazmıyoruz burada ona göre.. tüm özelliklerini yazmıyorum sadece çok kullandıklarımı)

Anahtar kelimeler:
^ : Satır başını ifade eder.
\n : Enter karakteri için kullanılır.
\t : Tab karakteri için kullanılır
[...] : Örnek: [aeıioöuü] sadece sesli harfleri bulunur. ‘[]‘ karakterleri içerisinde yer alan herhangi bir karaktere uyanları getirir.
[^...] : Örnek: [^aeıioöuü] sadece sessiz harfleri bulunur. ‘[^]‘ karakterleri içerisinde yer alan herhangi bir karaktere uymayanları getirir.
. : Yeni satır (\n) karakteri hariç herhangi bir karakteri ifade eder. Tek karakteri
\w : Herhangi bir alfanumeric veya numeric karakteri işaret eder. a..z, A..Z, 0..9
\W : \w’nin tersidir.
\d : \d herhangi numeric karakter.
\D : \d’nin tersi.
\ : bir sonraki karakter özel bir anlam ifade ediyorsa, bu özelliği iptal eder.

Destekleyiciler
? : Bir önceki karakterden bir tane var ise bulur.
+ : Bir önceki karakterden bir ve birden fazla var ise.
* : Bir önceki karakterden 0 ve birden fazla var ise.
{n} : Bir önceki karakterden n adet olanları bulur.
(…) : Gruplama işlemi yapar. ‘()’ içerisine yazılanlar grup olarak değerlendirilir.
| : ‘OR’ işlemi için kullanılır, 2 farklı RegEx bu şekilde bağlanabilir.

Opsiyonlar:
i : Büyük küçük harfe duyarlı olmaz.
m : Karakter katarını birden çok satırmış gibi düşünür.
s : Karakter katarını tek satırmış gibi düşünür.

Kolay gelsin.. :)

Merhabalar,

Öncelikle karşılaştırma derken, nasıl bir karşılaştırma yapacağımızı anlatmalıyım. Performans işlemleri karşılaştırma kriterlerim içerisinde bulunmuyor, bundan hiç bahsetmeyeceğim. Ama kodun okunabilirliği, hızlı yazılması, hatalara karşı ne kadar duyarlı olduğu ve tabii ki en önemlisi tekrar kullanabilirliği.

Aslında bu son nokta yani ‘tekrar kullanılabilirlik’ başlı başına bir yazı konusu ama buna şimdilik pek değinmeyeceğim. Başlıkta yazdığı gibi dosya işlemlerini karşılaştıracağım.

Arşılaştırmayı sadece VBScript, JScript ve Ruby arasında yapacağım, neden mi ? hali hazırda yapmıştım da ondan.. bu yazıyı yazacağım diye oturup program yazmadım. Önce programları yazdım, sonra yazıyı yazmak aklıma geldi. Bu nedenle neden diye sormayın. :)

Ama belki daha sonraki zamanlarda Java ve C# versiyonlarının karşılaştırmalarını da eklerim.

Öncelikle sizlere problemden bahsedeyim.

Belirli bir server üzerinde ps ve txt (post script ve text) dosyaları online bir uygulama tarafından oluşturuluyor, daha sonrasında online uygulama üzerinden kullanıcı bu dosyaları temizlemeyi unutuyor ve dosya sisteminin şişmesi ile beraber performans problemleri ortaya çıkıyor. Bu nedenle dosyaların gün bazında ömürlerinin olmasına ve ömrünü doldurmuş olan dosyalarında sistem tarafından silinmesine, silme işlemi esnasında log almasını ve bu loglarında aynı ömür kuralına tabii olmasını istiyoruz… işte bu program bu işi yapacak.. günde bir kez çalışacak ve bu işlemi yapacak. Microsoft Windows sistemde çalışmasını istediğimiz için VBScript ve JScript’de (JavaScript’in bire bir aynı klonu) ve platform bağımsız olan Ruby’de yazıldı. İşte Ruby örneği;
More >

Merhabalar,

Öncelikle bu kadar uzun bir süre yazı yazmak ilginç oluyor. Bir aydan fazla bir süredir, nokta koymadığım bu günlüğe birşeyler yazmak biraz yabancı geldi açıkcası.

Bu yazıyı yazmam için beni birazcıkta olsa gaza getiren sevgili Mehmet DURAN kardeşime buradan teşekkür etmek isterim.. şak şakk şakk şakk.. javaayyyyy diyorum sana Mehmet.. :)

Öncelikle bu yazıdaki konumuzu belirteyim; Ruby programlama dilinde değişkenlerin nasıl tanımlandığı ve değişkenler üzerinde tip dönüşümlerinin nasıl olduğu.

Ruby’de değişkenler tanımlanırken herhangi bir şekilde tip belirtmenize gerek yoktur. İsterseniz Java veya C#’da yaptığınız gibi yapabilirsiniz ama o zaman biraz ayıp olur.. yuhananırsınız.. ohaa artık diyenler olabilir. Şöyledir yani;

intValue = 5
strValue = 'Hobaaa'
arrValue = []
hashValue = {}
regValue = \.*\
classValue = MyClass.new

Öncelikle programlama dillerinde değişken tiplerinin dönüşümü ve bu tiplerin ele alınmasını iki soru altında toplanabiliriz; Bu sorular
1. Tipler arasındaki dönüşüm nasıl gerçekleşir?
2. Değişken üzerinde işlem yaparken tip önemlimidir?

Öncelikle 1. soruyu ele alalım; “1. Tipler arasındaki dönüşüm nasıl gerçekleşir?”
El cevap: Eğer değişkeninizi bir tipten öteki tipe hödöö hödöö diye gönderiyorsanız, kullandığınız dil dinamik tip dönüşümüne sahiptir demektir. Eğer hödö hödöö diye değil de, daha efendi bir şekilde (örnek: ‘String.valueOf(55)’) yapıyorsanız durağan tip dönüşümüne sahipsiniz demektir. Değişkenlerinizi bir tipten öteki tipe değiştiremiyorsanız, ohaaa sizin o kullandığınız şey programa dili değil çin işkencesi demektir.

Programlama dillerine göre dinamik ve durağan tip dönüşümüne sahip olan diller;
Dinamik: Ruby, Python..vb.
Durağan: Java(yyyy), C#….vb.

İkinci soruyu ele alırsak; “2. Değişken üzerinde işlem yaparken tip önemlimidir?”
El cevap: Eğer siz bir karakter ile sayiyi toplamak isterseniz veya benim bir değerim var ama inan ben bile bilmiyorum ne olduğunu öyle yanar dönerli birşey işte.. (Basic’den Variant, C’den void) diyebiliyor iseniz, sizin için değişkenin tipi pekde önemli değildir. Yani değişkenler ile değişken tipleri arasındaki bağlantı ‘zayıf’tır. Her değişkenin veya her işlemin tipi olmasına gerek yoktur, diyebilirsiniz. Ama dersenizki ‘hadeee canım, tipsiz tipsiz değişkenmi olur, tipli adamın tipsiz değişkeni olmaz’ derseniz, tüm değişkenleriniz ile değişken tipleri arasında ‘güçlü’ bir bağlantınız var demektir.

Güçlü: Ruby, Java(yyyy), C#, C++…vb.
Zayıf: C, Basic, Java(yyy)Script….vb.

Peki Ruby’de bunlar nasıl oluyor da oluryor diyeceksiniz şimdi; İşte böyle oluyor..;

intValue = 5
puts 5 + intValue # problem yok.
puts "5" + intValue # büüürrrstt nereye biraderr..
puts "5" * "5" # bürrsttt yok daha neler..
# bir string(a) ile numarayı(b) çarptığınızda, ruby sizin a'yi b kez tekrarlamak istediğinizi zanneder.
puts "5" * intValue # Olur, bunun ruby'de karşılığı vardır.

Kolay gelsin..!

Merhaba arkadaşlar,

Bugünkü yazımızda Struct ve OpenStruct yapılarından bahsedeceğiz. “Bu yapılara neden ihtiyacımız var ?”, “Var olan ‘class’ yapısı veya bu işlemlere benzer olan ‘Array’ ve ‘Hash’ yapılarını neden kullanmıyoruz ?”, “Bu kadar fazla öğrenmemiz gereken sınıf, yapı ve işlev varken neden bir de başımıza bu ikisi çıktı ?”, ve son olarak “Ne işimiz var kardeşim Struct ile falan, bunlar boş iş.. ne yapacan öğrenip de..!?” gibi soruları cevaplamak gerekir. Ama tüm bu sorulardan önce ben neden bu yazıyı yazıyorum onu anlatmalıyım sanırım. Bu yazıyı bu linkte yer alan bir yazıyı gördükten sonra yazmaya karar verdim. Bu yazıda blog sahibi arkadaş Ruby on Rails’de ActionMailler kullanımı sırasında kullanmış, çok da güzel kullanmış. Ben de kendi kendime ‘Ben de bunu bizimkilerle paylaşayım’ dedim. İyi ettim di mi ? ettim ettim.. :)

Hatta ve hatta çok da güzel bir snippet’da mevcut. Bir göz atmanızı tavsiye ederim.

‘Struct’ ruby içerisinde yer alan ‘Class’ benzeri bir yapı, aslında Class’dan türemiş farklı bir yapı. Şöyleki normalde yeni bir ‘class’ yaratmak istediğimiz de
[ruby]
class YeniSinif
attr_reader …
attr_writer …
attr_accessor …

def …
end

…
end[/ruby]
şeklinde ‘YeniSinif’ı yaratır ve bu sınıftan nesneler üretmeye başlayabiliriz. Struct, sadece veri taşımak için tasarlandığı için şu şekilde bir tanımlamaya ihtiyaç duyar;
[ruby]
# Temel Struct tanımı…
Adres = Struct.new(:posta_kodu, :sehir, :ilce, :semt, :mahalle, :apt_no, :apt_isim, :daire)
[/ruby]
anlaşılacağı üzere, herhangi bir şekilde erişim belirleyicisi tanımlanamaz (private, protected, public gibi) tüm üyeler public’dir. Önemle belirtmem gerekirki, bu yeni oluşturduğum ‘Adres’ bir nesne değildir, bir sınıftır yani yeni bir türdür(type). Peki biz neden ruby içerisinde yeni bir tür(type) yaratmak istedik ? Örnekten de anlaşılacağı gibi, normal hayatta adres bilgisinde posta kodu, şehir, ilçe…vb bilgiler birbirlerinden ayrılamazlar ve mantıksal anlamda da bir birliktelikleri vardır. Elbette kullanmazsak programlarımızda çok büyük problemler çıkmaz ama bazı durumlarda bize çok büyük kolaylıklar sağlayabilir; örnek vermek gerekir ise; Struct kullanmadan adres yapısının kopyalanması;
[ruby]
yeni_posta_kodu = posta_kodu
yeni_sehir = sehir
yeni_ilce = ilce
yeni_semt = semt
…
…[/ruby]
peki Adres diye bir tür kullansaydık ve işlemleri bu tür üzerinden yürütseydik;
[ruby]
yeni_adres = adres.clone # Bu kadar.. :)
[/ruby]
şeklinde küçücük bir kod parçası ile bu işlemi yapabilirdik. Peki hemen aklınıza gelebilir, zaten sınıf(class) yapısı mevcut ben struct yerine class kullanamazmıyım ? Elbette kullanabilirsin, class, struct’ın yapabileceği tüm özelliklere sahip temel ve en genel yapıdır. Struct sadece verileri tutmak için yapılmış ve bu iş üzerine yönelmiş class’ın alt sınıfıdır. Yukarıda da bahsettiğim snippet incelenecek olursa, bu konu daha rahat anlaşılır diye tahmin ediyorum.

Peki “Struct sadece verileri tutmak için yapılmış ve bu iş üzerine yönelmiş class’ın alt sınıfıdır” dedik, bu veri tutma işinde bizlere hangi özellikleri vermektedir. Struct, class’lardan farklı olarak bizlere bir Array veya Hash nesnesine erişir gibi içerisinde yer alan özelliklere erişimimizi sağlayabilir. Şöyleki;
[ruby]
adres = Adres.new()
# veya
# adres = Adres.new(34300, “İstanbul”, “Fatih”, “Cerrahpaşa”, “ZZZZ ZZZ ZZZZ ZZ”, 1, “Gonca”, 18)
adres.posta_kodu = 34300
adres.sehir = “İstanbul”
puts adres[:posta_kodu] # 34300
puts adres["sehir"] # İstanbul
puts adres[1] # İstanbul
puts adres.members # üyelerin isimlerini verir.
puts adres.values # üyelerin değerlerini verir.

adres.each_pair do |key,value|
puts key.to_s + “:” + value.to_s
end[/ruby]

Bir sonraki yazımda OpenStruct’u anlatmaya çalışacağım… :)

Kolay gelsin :)